Het zal u maar gebeuren: dankzij een lege back-up batterij is uw machine alle belangrijke data kwijt. Dat betekent productiestilstand. In dit interview leggen onze field service engineers Robin van Buuren en Arnoud Schraa uit hoe dit probleem heel eenvoudig voorkomen kan worden.
Welke industriële elektronica heeft batterijen?
“In principe heeft elke module zonder flash geheugen, of een externe opslagkaart, een back-up batterij nodig. RAM (Random Access Memory) 'bewaart' zijn geheugen namelijk alleen op het moment dat dit op spanning wordt gehouden. Voornamelijk bij oudere elektronica is dit het geval. Dit zien wij in het veld vaak terug. Nieuwere elektronica is, in de regel, uitgevoerd met flash geheugen wat ook zonder spanning zijn geheugen 'vasthoudt'. Dit geldt voor allerlei types elektronica: van PLC en HMI tot drives en robotics.”
Wat is de functie van zo’n batterij?
“De batterij houdt het geheugendeel op spanning. Zonder batterij is er een grotere kans op geheugenverlies. De batterij zorgt er namelijk voor dat als de machine van het stroomnetwerk is afgeschakeld, er alsnog een kleine hoeveelheid spanning op het geheugen blijft staan, zodat de data niet verloren gaat. Besturingselektronica functioneert niet zonder programma of parameters, waardoor het proces stil komt te staan.”
Het risico is dus dat een falende batterij zorgt voor het verlies van data?
“Klopt. Als er geen back-up beschikbaar is, raakt de elektronica het programma volledig kwijt of het programma raakt corrupt. Dan werkt de machine of het systeem niet meer. In sommige machines zitten meerdere RAM-kaarten, met individuele back-up batterijen, dan kan er een deel van het programma missen.”
Komen jullie dat wel eens tegen in de praktijk?
“Vorig jaar hadden we nog een klant die na de bouwvakvakantie de machine weer inschakelde en er toen pas achter kwam dat de machine nooit uitgeschakeld had mogen worden. Het hele geheugen van de PLC was leeg, omdat er geen stroom op had gestaan tijdens de vakantie en de batterij leeg was. Gelukkig had deze klant een back-up, dus hij was snel weer operationeel.
Dat is dan ook een dringend advies van onze kant: maak preventief back-ups om deze stilstand te voorkomen. En check of een geheugenkaartje een oplossing kan zijn. In sommige gevallen kan dat en kan het programma daarop staan zonder back-up batterij.”
Over wat voor batterijen hebben we het?
“Dat verschilt per merk en module. In de meeste gevallen zijn het lithium cellen met een lage interne ontlading. Soms zijn het ronde, cilindervormige batterijen, knoopcellen of zelfs gewoon AA-batterijen.”
Wanneer moet een batterij worden vervangen?
“Dat hangt af van het advies van de fabrikant van de elektronica. Het ligt meestal tussen de twee tot vijf jaar, maar is afhankelijk van het type en de capaciteit van de batterij en de hoeveelheid RAM-geheugen die op spanning moet blijven. Meestal wordt er daarom voorgeschreven om elk jaar de batterij te controleren. Dat adviseren wij ook.”
Zijn er signalen in de machine waaruit kan worden afgeleid dat het tijd is om de batterij te vervangen?
“Bij sommige modules is een lampje óf statusindicator aanwezig die ‘battery low’ aangeeft. Anders is meten met een multimeter nog een optie. Nieuwere modules geven een melding op het scherm. Als er preventief onderhoud wordt gepleegd, wordt de datum van het vervangen van de batterij bijgehouden.”
Hoe werkt het vervangen van een batterij in industriële elektronica?
“In de meeste gevallen is dat heel eenvoudig, net als bij de afstandsbediening thuis. In de handleiding van de fabrikant is te vinden welke batterij erin zit en hoe deze kan worden vervangen. Het is slim om van tevoren in kaart te brengen welke batterij gebruikt wordt. Voor het verwijderen van de batterij is het verstandig om te checken of er nog een back-up moet worden gemaakt. Een veelgemaakte fout is het uitschakelen van de machine voor het vervangen van de batterij. Dat moet absoluut niet, want dan raakt het programma alsnog kwijt.”
Zijn er factoren die de levensduur van een batterij beïnvloeden?
“Vooral het gebruik van de machine heeft invloed, maar een batterij ontlaadt van zichzelf ook heel langzaam. Zelfs als de module nooit wordt uitgeschakeld, kan de batterij leeglopen en daarom is het van belang deze tijdig te vervangen. Daarnaast hebben extreme temperatuurverschillen of erg koude omstandigheden invloed op de capaciteit van de batterij.”
Wat is het advies van UNIS Group?
“Neem het controleren van de batterijen op in het lijstje van preventief onderhoud. Breng in kaart welke batterijen er zijn, of ze werken en wanneer ze vervangen moeten worden. Als de eigen technische dienst dit niet kan oppakken, kunt u een externe partij zoals UNIS Group inhuren om bijvoorbeeld tijdens een geplande productiestop onderhoud te plegen. Het toverwoord hier is preventief onderhoud. Een lege batterij wordt helaas vaak pas opgemerkt als het al te laat is, want zolang er spanning op de machine staat, doet hij het gewoon.”
Lees meer over onze on-site service